Doanh nghiệp >> Thông tin khác
Chính sách thuế mới của Mỹ tác động như thế nào tới Việt Nam? (08:12 25/12/2018)
PGS.TS. Trần Việt Dũng, Đại học Luật TP Hồ Chí Minh khẳng định những mặt hàng nhập nguyên liệu đầu vào từ Trung Quốc, như dệt may, da giày, sắt, thép sẽ chịu tác động từ chính sách thuế mới của Mỹ.

 Cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung đang đem lại những tác động sâu rộng tới hoạt động thương mại của các nước trong khu vực, trong đó có Việt Nam. Nhiều quan điểm cho rằng Việt Nam sẽ có thể trở thành “bãi đáp”, nơi trung chuyển của hàng Trung Quốc mượn xuất xứ để xuất sang Mỹ nhằm né mức thuế cao. Khi đó nhiều khả năng hàng hóa Việt Nam sẽ hứng chịu đòn trừng phạt thuế của Mỹ.

Xung quanh vấn đề này, Diễn đàn Doanh nghiệp có cuộc trò chuyện với PGS.TS. Trần Việt Dũng - Trưởng Khoa Luật Quốc tế, Đại học Luật TP Hồ Chí Minh, Cố vấn pháp lý cao cấp của Victory LLC.

-Ông đánh giá như thế nào về lo ngại này, thưa ông?

Những lo ngại này bắt nguồn từ chính sách thuế mới của nước Mỹ để thực hiện mục tiêu “nước Mỹ trước tiên” của Tổng thống Donald Trump. Chính quyền Mỹ hiện thực hiện các chính sách thương mại quốc tế theo cách họ coi là đúng chứ không dựa theo nguyên tắc thượng tôn pháp luật. Mỹ đang vô hiệu hoá quy định của luật WTO.

Cụ thể Mỹ đã tiến hành cắt giảm thuế thu nhập doanh nghiệp cho các công ty Mỹ (từ 35% xuống còn 21%) và khấu trừ ngay lập tức tiền thuế đối với nhiều khoản đầu tư mới. Đồng thời cũng chĩa mũi dùi vào đối thủ thương mại lớn nhất của mình là Trung Quốc thông qua việc đơn phương tăng thuế nhập khẩu đối với hàng hoá của nước này. (vi phạm nguyên tắc MFN và cam kết cắt giảm thuế theo quy định của hiệp định GATT).

Nhiều quan điểm cho rằng Việt Nam sẽ có thể trở thành “bãi đáp”, nơi trung chuyển của hàng Trung Quốc mượn xuất xứ để xuất sang Mỹ nhằm né mức thuế cao. Khi đó nhiều khả năng hàng hóa Việt Nam sẽ hứng chịu đòn trừng phạt thuế của Mỹ.

Câu hỏi đặt ra là doanh nghiệp Trung Quốc sẽ làm gì khi hàng hoá của họ bị đánh thuế quá cao và không vào được thị trường Mỹ? Trước hết, có thể họ sẽ được đưa hàng hoá sang bán tại các thị trường khác dễ tính hơn như Việt Nam. Thậm chí có thể bán phá giá để hòng xoay vòng vốn nhanh và gây khó khăn cho doanh nghiệp Việt trên thị trường nội địa.

Cũng có thể họ sẽ chấp nhận “gian lận” thương mại để vào thị trường Mỹ theo cách nào đó. Chẳng hạn hàng hóa Trung Quốc có thể “núp bóng” hàng hóa của các quốc gia khác, trong đó có Việt Nam, để tránh chịu sự trừng phạt của Mỹ. Hậu quả của thực tiễn này có thể là Mỹ cũng nâng hàng rào thương mại với hàng hoá của Việt Nam.

Nhưng nguy cơ của cả hai trường hợp đều có thể xảy ra.

-Ông có thể nói rõ hơn sự tác động của chính sách thuế mới của Mỹ đối với hàng Trung Quốc “núp bóng” hàng xuất xứ Việt Nam đến doanh nghiệp Việt Nam?

Nếu phát hiện hàng hoá Trung Quốc “mượn đường” từ Việt Nam vào thị trường Mỹ thì họ sẽ có các biện pháp phản ứng thích đáng từ Mỹ. Điều khó khăn sẽ là cách Mỹ hiện nay xây dựng chính sách, các biện pháp thương mại không theo các nguyên tắc của luật quốc tế. Vì vậy, sẽ khó dự đoán các biện pháp thương mại mà Mỹ sẽ áp dụng. Nếu Mỹ đơn phưong áp thuế cao cho tất cả hàng hoá nhập khẩu từ Việt Nam thì sẽ ảnh hưởng xấu tới doanh nghiệp xuất khẩu của Việt Nam.

Tuy nhiên, theo tôi viễn cảnh hàng Việt Nam bị đánh thuế cao không quá cao. Ngoại trừ trường hợp cố tình bỏ qua, Mỹ vẫn có đủ kinh nghiệm và kiến thức chuyên môn để phân loại để đánh thuế các đối tượng họ muốn đánh thuế. Về nguyên tắc, họ có thể sử dụng các quy tắc xuất xứ hàng hoá để xác định nguồn gốc của hàng hoá và căn cứ vào đó để đánh thuế nhập khẩu. Không phải cứ hàng được xuất khẩu từ Việt Nam thì sẽ được hưởng các chế độ ưu đãi thuế mà Mỹ dành cho Việt Nam.

Ngoài ra, tôi cũng tin rằng nếu phát hiện trường hợp gian lận thương mại từ doanh nghiệp Trung Quốc, Bộ Thương mại Mỹ sẽ tham vấn với Việt Nam để cảnh báo và tìm giải pháp chứ không đánh thuế ngay lên hàng xuất khẩu Việt Nam.

-Theo ông, Việt Nam cần làm gì để có thể tiếp tục xuất khẩu vào vào thị trường Mỹ trước những rào cản về chính sách thuế mới của Mỹ?

Trong quá trình thâm nhập thị trường, các doanh nghiệp cần tìm hiểu kỹ và có mối quan hệ tốt với đối tác, nhà nhập khẩu để sớm có thông tin. Cần nắm rõ chính sách và luật của Mỹ để đánh giá chính xác các rủi ro và cách thức giải quyết vấn đề tại Mỹ. Doanh nghiệp rất cần các cố vấn pháp lý có chuyên môn tốt về luật thương mại quốc tế.

-Trân trọng cảm ơn ông!

[Trở lại]
CHI NHÁNH PHÒNG TM & CN VIỆT NAM TẠI THANH HÓA
Tầng 3, Tòa nhà VCCI Thanh Hóa - 91 Nguyễn Chí Thanh - P. Đông Thọ - TP. Thanh Hóa
Điện thoại: (037) 3754640 - Fax : (037) 3754641 - Email: